• Polskie Koleje Linowe sprzedane

    22 maja została podpisana umowa sprzedaży 100 proc. akcji spółki Polskie Koleje Linowe... DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ
  • Numer 1 w narciarstwie

    Skidata ma niezwykle bogate doświadczenie i od wielu lat jest pionierem w produkcji i eksploatacji systemów kontroli dostępu w ośrodkach narciarskich... DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ
  • Koleje linowe Leitner w LAAX

    Dwie nowe koleje linowe Leitner w ośrodku LAAX w imponujący sposób pokazują, że nowoczesne komfortowe systemy nastawione na działanie wysokiej klasy są jednocześnie ekonomiczne i przyjazne środowisku naturalnemu... DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ
  • Małe jest piękne

    Z Panem Stanisławem Buńdą, Wiceprezesem Ośrodka Narciarskiego Małe Ciche rozmawia Marcin Czerwiec... DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ
  • Polskie Koleje Linowe sprzedane
  • TECHNOLOGIE Numer 1 w narciarstwie
  • TECHNOLOGIE Koleje linowe Leitner w LAAX
  • WYWIADY Małe jest piękne

Kaukaskie walki o turystę

Kaukaskie walki o turystę

W jednym z najbardziej malowniczych miejsc na świecie, w Północnym Kaukazie, w ciągu kilku najbliższych lat powstanie monumentalny klaster turystyczny. Z ponad tysiąca kilometrów tras narciarskich, kilkuset kolei i wyciągów co roku korzystać będzie od pięciu do dziesięciu milionów osób. Godnym podkreślenia jest fakt, że inicjatorem projektu jest niedawny prezydent i teraźniejszy premier Rosji, Dmitrij Miedwiediew

Kaukaz postrzegany jest przez wielu dwojako. Jest to zarówno miejsce o wspaniałych walorach przyrodniczych, miejsce tajemnicze, spokojne i piękne, ale jest to również teren odwiecznych walk i wojen, miejsce niespokojne, w którym ścierają się przeróżne nacje i grupy etniczne. Ten „podwójny” wizerunek Kaukazu sprawia, że turyści jednocześnie pragną i boją się odwiedzać to miejsce. Pomysł na pozbawienie ich wszelkich obaw związanych z bezpieczeństwem oraz na przybliżenie im piękna Kaukazu pod koniec 2010 roku zaproponował rosyjski rząd i ówczesny prezydent, Dmitrij Miedwiediew.
14 października 2010 roku rosyjskie władze wydały dekret w sprawie utworzenia klastra turystycznego w Północnokaukaskim Okręgu Federalnym, części Kraju Krasnodarskiego i w Republice Adygei. W myśl tego dekretu w latach 2011-2020 zostanie zrealizowany projekt budowy pięciu światowej klasy górskich ośrodków sportowo-turystycznych, pod względem usługowym i technicznym porównywalnych z najpopularniejszymi ośrodkami sportowymi na świecie: Park City i Vail w Stanach Zjednoczonych, Les Arcs i Val Thorens we Francji, Ischgl w Austrii lub Zermatt i Gstaad w Szwajcarii. Oprócz ośrodków narciarskich planuje się budowę ośrodków turystycznych na wybrzeżu Morza Kaspijskiego w Republice Dagestanu.

PAŃSTWO DLA INWESTORA
Całkowity koszt inwestycji górskich ma wynieść 451, 4 mld rubli. Projekt finansowany jest w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego. Rządowa spółka OJSC Northern Caucasus Resorts zainwestuje 60 mld rubli w infrastrukturę komunikacyjną i użytkową. Prywatni inwestorzy będą natomiast odpowiedzialni za finansowanie infrastruktury ośrodków narciarskich. Wsparciem dla realizacji projektu ma być utworzenie specjalnych stref ekonomicznych dla turystyki i rekreacji. Oznacza to, że ci, którzy zainwestują w tamtejszą infrastrukturę, mogą liczyć na ulgi podatkowe. Projekt klastra turystycznego na Północnym Kaukazie zakłada budowę niemal 60 obiektów sportowych i niemal 40 obiektów turystycznych, socjalnych i biznesowych. Powstanie również spora baza hotelowa i infrastruktura komunikacyjna na najwyższym poziomie.
 

Zgodnie z projektem, ponad 1100 km tras narciarskich, które obsłuży 228 wyciągów i kolei oraz baza noclegowa, mogąca przyjąć 102 200 osób znajdować się będzie w pięciu regionach narciarskich:
- Lagonaki (w rejonie Apszerońska w Kraju Krasnodarskim i w rejonie miasta Majkop w Republice Adygei);
- Arkhyz (w rejonie miejscowości Zelenczukskaja w Republice Karaczajo-Czerkieskiej);
- Elbrus-Bezengi (w rejonie Cherek, Chegem i Elbrusu w Republice Kabardyno-Bałkarskiej);
- Mamison (w rejonach Alagir i Iraf w Republice Osetii Północnej-Alanii);
- Matlas (w rejonie hunzahskim w Republice Dagestanu).

LAGONAKI
Wyżyna Lagonaki leży w Zachodnim Kaukazie, w rejonie apszerońskim w Kraju Krasnodarskim oraz w rejonie Majkopu w Republice Adygei. To miejsce o wyjątkowym charakterze – wyróżnia je niezwykle piękny krajobraz i różnorodna, malownicza przyrody. Te cechy przyciągają tutaj miliony turystów z Rosji i innych krajów.
W ramach wspomnianego projektu planuje się budowę całorocznego ośrodka narciarsko-turystycznego na Wyżynie Lagonaki. Znajdą się w nim nowoczesne trasy do narciarstwa alpejskiego oraz obiekty sportowo-rekreacyjne i zaplecze techniczne umożliwiające uprawianie nie tylko narciarstwa alpejskiego, lecz również biegów narciarskich i saneczkarstwa. Miłośnicy sportów ekstremalnych będą mogli sprawdzić się w raftingu i wspinaczce górskiej. Wypoczynek w rodzinnym gronie umili turystom jazda konna, natomiast zapaleni wędrowcy znajdą tutaj wiele wspaniałych tras turystycznych. Stosunkowo niedaleko od tego miejsca znajduje się też uwielbiane przez wielu turystów wybrzeże Morza Czarnego.
W pobliżu Lagonaki znajdują się duże węzły komunikacyjne. Międzynarodowe lotniska Krasnodar i Rostów nad Donem oddalone są od ośrodka odpowiednio o 190 km i 375 km, zaś 60 km od ośrodka znajduje się lotnisko Majkop, obsługujące loty krajowe. Nikt zatem nie powinien mieć problemów z dotarciem do tego malowniczego miejsca.

ARKHYZ
Nazwa górskiego regionu Arkhyz, położonego w Republice Karaczajo-Czerkieskiej, znana jest w całej Rosji. Miejsce to zdobyło swoją sławę między innymi dlatego, że to tutaj na wysokości ponad 1,5 m n.p.m. wydobywa się niezwykle czystą wodę mineralną. W języku karaczajskim „Arkhyz” oznacza „piękną dziewczynę” i odnosi się przede wszystkim do malowniczej, słonecznej doliny, której zbocza pokrywają stare jodłowe i świerkowe lasy. Dzięki temu Arkhyz jest doskonałym miejscem na stworzenie światowej klasy centrum turystycznego, porównywalnego z kurortami Ischgl w Austrii i Gstaad w Szwajcarii.
Zgodnie z projektem, powstanie ośrodek, w którym zarówno narciarze, snowboardziści, jak i rowerzyści oraz miłośnicy wspinaczki górskie poczują się jak w niebie. Amatorzy paralotniarstwa i innych sportów ekstremalnych również powinni poczuć się tutaj wspaniale.
Oprócz ośrodka sportowo-turystycznego, planuje się tutaj również stworzenie sanatorium i nowatorskiego ośrodka rehabilitacji, w którym stosowane będą ekologiczne metody.
Arkhyz położony jest 200 km od Mineralnych Wód, gdzie znajduje się duży międzynarodowy port lotniczy. Niedaleko ośrodka leży miejscowość Zelenczukskaja – planuje się tam otwarcie lotniska obsługującego loty krajowe. Najbliższa stacja kolejowa oddalona jest od tej miejscowości o 95 km.

ELBRUS-BEZENGI
Region Cherek, miasta Chegem i Elbrus w Republice Kabardyno-Bałkarskiej to prawdziwa Mekka turystów górskich z całego świata. W tym regionie, na północ od grzbietu Masywu Wielkiego Kaukazu, znajduje się właśnie Elbrus – najwyższy szczyt Rosji i (według niektórych klasyfikacji) Europy. Elbrus wznosi się dumnie na wysokość 5642 m n.p.m. Dwa wierzchołki Elbrusu są od siebie oddzielone wielkim „siodłem” i oddalone o prawie 3 km. Jest tak dlatego, że jeden z najwyższych szczytów na Ziemi jest jednym z największych wygasłych (a według niektórych sejsmologów – drzemiących) wulkanów.
Tak unikalne walory przyrodnicze sprawiają, że region Elbrusa ma ogromny potencjał narciarski. Mogą jeździć tutaj zarówno doświadczeni narciarze lubujący się we freeridingu, jak i ci, którzy dopiero poznają tajniki jazdy na nartach. Zgodnie z projektem powstaną tu sztucznie naśnieżane trasy zjazdowe oraz wiele bezpiecznych wyciągów narciarskich i kolei.
Lodowiec Elbrus z pewnością przyciągnie alpinistów, natomiast ci, którzy będą potrzebować rehabilitacji, docenią zalety naturalnej, pochodzącej z lodowca wody.
W opisywany regionie oprócz narciarstwa i wspinaczki można również uprawiać ekologiczną turystykę. Kiedy na niebie nie ma chmur, krystalicznie czyste powietrze sprawia, że ze szczytu góry można dostrzec nie tylko Nalczyk, lecz także Władykaukaz, Grozny, a nawet stolicę Północnokaukaskiego Okręgu Federalnego, Piatigorsk.
Nikt nie powinien mieć problemów z dotarciem do regionu Elbrusa. Międzynarodowy port lotniczy Mineralne Wody oddalony jest od tego miejsca o 160 km, natomiast krajowy port lotniczy znajduje się w Nalczyku, stolicy Kabardyno-Bałkarii – 70 km od ośrodka.

MAMISON
Ośrodek narciarstwa alpejskiego Mamison powstanie w rejonach Ałagir i Iraf w Republice Osetii Północnej-Alanii, niedaleko Kanionu Mamison. Ze względu na wyjątkowe położenie i zrównoważone warunki klimatyczne, obszar ten stanie się najjaśniejszą rosyjską gwiazdą w konstelacji najznakomitszych ośrodków narciarskich na świecie; natomiast jego atrakcje turystyczne będą konkurować ze słynnymi kurortami, takimi jak Park City w Stanach Zjednoczonych i Les Arcs we Francji.
Mamison będzie ośrodkiem całorocznym. Zimą będzie można tutaj korzystać z tras do narciarstwa alpejskiego wyposażonych w nowoczesne wyciągi narciarskie. Poza sezonem zimowym turyści będą mogli spróbować wspinaczki górskiej, raftingu, skysurfingu, paralotniarstwa i jazdy samochodem terenowym. Na amatorów hippiki i pieszych wędrówek czekać będą interesujące, malownicze szlaki.
Atutem tego ośrodka jest z pewnością lodowiec Zaramag, który umożliwi narciarzom jazdę nawet w środku lata.
Mamison to również uzdrowisko – w pobliżu, w samym sercu gór znajdują się dwa źródła wód leczniczych, których właściwości od wieków znane są miejscowej ludności.
Wspomniany wcześniej międzynarodowy port lotniczy w Mineralnych Wodach znajduje się w odległości 210/250 km od ośrodka, natomiast krajowy port lotniczy Władykaukaz jest oddalony o 110/150 km – turyści będą więc mogli dotrzeć do ośrodka stosunkowo szybko i łatwo.

MATLAS
Od XII do XIX wieku na terytorium współczesnej Republiki Dagestanu istniało potężne państwo – Kaganat Awarów. Jak pisał Y. I. Kostenetsky, pisarz i uczestnik Kampanii Kaukaskiej Imperium Rosyjskiego: „Kaganat Awarów (...) dominował w tej części góry, a jego kaganowie siali przerażenie wśród wszystkich sąsiadów”.
Bogata historia tego miejsca sprawia, że Matlas będzie przede wszystkim ośrodkiem turystyki etnicznej, niezwykłym muzeum przyrodniczym dla regionalnych etnografów i archeologów-amatorów. W okolicy istnieje ponad 150 zabytków o znaczeniu regionalnym oraz słynna Twierdza Aranińska, wzniesiona w 1867 roku. Mieszkańcy sąsiadujących górskich wiosek starannie pielęgnują tradycję i dzięki temu słyną z wyrobów jubilerskich, grafiki, rzeźbiarstwa oraz płatnerstwa.
Matlas to również miejsce o ogromnym potencjale uzdrowiskowym: w górach znajdują się dziesiątki źródeł wody mineralnej, która wspomaga leczenie chorób nerek i przewodu pokarmowego.
Amatorzy narciarstwa alpejskiego z pewnością będą zadowoleni z nowoczesnej infrastruktury, która znajdzie się w tym ośrodku. Będą to trasy o dużej różnicy poziomów i zaawansowane technologicznie wyciągi i koleje.
Ośrodek Matlas będzie funkcjonował przez cały rok – nowoczesna infrastruktura i walory przyrodnicze sprawią, że będzie stawiany na równi z Val Thorens we Francji i Vail w Stanach Zjednoczonych.
Matlas znajduje się 180 km od międzynarodowego lotniska w Machaczkale, stolicy Republiki Dagestanu. 10 km od ośrodka znajduje się niewielkie lotnisko, które jest w stanie obsługiwać krajowe i prywatne loty.

I BEZPIECZNIE, I NOWOCZEŚNIE
Projekt klastra turystycznego na Północnym Kaukazie zakłada utworzenie nowoczesnej infrastruktury komunikacyjnej, dzięki której turyści będą mogli swobodnie przemieszczać się między wszystkimi ośrodkami. W tworzeniu tej infrastruktury uwzględnione zostaną najnowsze osiągnięcia naukowe w kształtowaniu i planowaniu transportu, a także najlepsze międzynarodowe i rosyjskie doświadczenia, obejmujące specjalistyczne systemy transportowe opracowane na potrzeby Igrzysk Olimpijskich w Soczi w 2014 roku.
Dzięki temu planowana dzienna frekwencja w północnokaukaskich ośrodkach ma sięgać 172 000 osób. Przewiduje się też, że klaster w ciągu roku odwiedzać będzie 5-10 mln turystów. To imponujące, bardzo duże liczby. Jeszcze bardziej imponujące wydaje się to, że cała infrastruktura – zarówno drogowa, jak i sportowa, zostanie zbudowana zgodnie ze wszystkimi normami ochrony środowiska. Dzięki temu Północny Kaukaz nie straci żadnych walorów naturalnych, którymi się dzisiaj charakteryzuje.
Autorzy projektu odpowiednio zadbali również o bezpieczeństwo turystów. W miejscach, gdzie występuje wieczny śnieg niemożliwy brak jakiejkolwiek ochrony przed lawinami. Wszystkie ośrodki zostaną wyposażone w aktywne i pasywne systemy zapobiegania zagrożeniom lawinowym. W ramach aktywnego zapobiegania lawinom przewiduje się zastosowanie środków mających na celu wywoływanie małych lawin powodujących minimalne konsekwencje, np. fala uderzeniowa, podcięcie warstw śniegu. W miejscach, w których ryzyko wystąpienia lawin jest największe, wniesione zostaną dynamiczne konstrukcje ochronne. Pasywną ochronę przed lawinami zapewnią metalowe wiaty ochronne, tamy, lawinochrony i konstrukcje prowadnic wiatrowych.

GŁOWĄ, NIE SIŁĄ
Projekt klastra turystycznego w Północnokaukaskim Okręgu Federalnym w Rosji jest prawdopodobnie jednym z największych w historii projektów turystycznych. Imponująca jest nie tylko wielkość terenu, na którym w ciągu 9 lat powstanie profesjonalny wielki region narciarski, lecz również to, że mimo ingerencji człowieka, zostaną zachowane naturalne walory tego miejsca.
Projekt ten należy też pozytywnie rozpatrywać w aspekcie społecznym. Jak przewidują jego autorzy, utworzenie klastra turystycznego w miejscu, gdzie bezrobocie wynosi ponad 70%, przyczyni się do stworzenia nawet 320 000 miejsc pracy. Kolejnym społecznym dobrem, które może przynieść realizacja tego projektu, jest swoiste złączenie, pogodzenie miejscowej ludności, co w konsekwencji znacząco poprawi wizerunek Kaukazu i przyciągnie tutaj wielu zagranicznych turystów.
Należy więc pochwalić rosyjskie władze za pozytywną inicjatywę, jaką z pewnością jest klaster turystyczny w Północnokaukaskim Okręgu Federalnym. Cieszy fakt, że w Rosji rozumie się, iż walki o turystę nigdy nie da się wygrać zakazami, represjami czy przemocą, a jedynie racjonalnym myśleniem i pomysłowością. Jednocześnie smuci to, że polskie władze jeszcze tego nie rozumieją…


TEKST | Marcin Czerwiec
FOTO | Archiwum Northern Caucasus Resorts Company



09 Czerwiec 2012